آمریکا به دنبال تحریک مخالفان در روسیه بود/ تنش و برخورد بین روسیه و غرب افزایش می‌یابد

فرارو- یک استاد دانشگاه معتقد است: «آمریکا عمدا اصرار داشت که در چنین شرایطی قطعنامه ضد سوری را در شورای امنیت مطرح کند تا با وتوی روسیه مواجه شود. دلیل این امر مسائل داخلی روسیه است و اینکه آمریکا قصد دارد بدین وسیله بخشی از افکار عمومی روسیه را علیه دولت این کشور تحریک کند و بگوید که این دولت مخالف حقوق بشر و اجماع در شورای امنیت سازمان ملل می باشد و موافق حکومت های استبدادی است. ‌بنابراین این موضوع با توجه به اینکه تا انتخابات روسیه فاصله چندانی نداریم می تواند دراین راستا تحلیل شود.»روز شنبه روسیه و چین با استفاده از حق وتوی خود برای دومین بار مانع از تصویب قطعنامه مورد نظر کشورهای عربی - اروپایی در مورد سوریه در شورای امنیت سازمان ملل متحد شدند. وزیر خارجه روسیه تاکید کرده بود که تصویب قطعنامه‌ای مورد توافق در مورد سوریه در شورای امنیت تنها در صورتی ممکن است که کشورهای عضو این سازمان برخوردی سازنده در قبال این کشور داشته باشند.دکتر جهانگیر کرمی استاد دانشگاه تهران و کارشناس مسائل روسیه در گفتگو با فرارو گفت: «به طور خلاصه منافع دولت روسیه در موضوع سوریه شامل دو دسته منافع استراتژیک و منافع هنجاری می باشد. منافع استراتژیک به خاطر اهمیت ژئوپلیتیک سوریه هم به لحاظ اتحاد سنتی چهاردهه ای با روسیه و هم وجود تنها پایگاه نظامی دریایی روسیه در دریای مدیترانه می باشد. همچنین وجود یک متحد در مجاورت دولت ترکیه و داشتن روابط و تعاملات نظامی، تسلیحاتی و اقتصادی را باید به این موارد افزود.»وی ادامه داد:‌«اما منافع هنجاری روسیه در موضوع سوریه مربوط به این مطلب است که روسیه اساسا با قطعنامه های شورای امنیت علیه سوریه به دلیل زیان های ناشی از رویه شدن دخالت شورای امنیت سازمان ملل متحد در امور داخلی دولت ها و نقض حرمت حاکمیت های ملی مخالف است؛ چرا که این مسئله برای خود روسیه و حتی چین نیز می تواند در آینده مشکل ساز باشد.»این کارشناس مسائل روسیه گفت: «از نگاه روسیه اگر شورای امنیت به مسائل داخلی کشورها ورود پیدا کند و این موضوع تبدیل به یک رویه شود آن وقت خود دولت روسیه هم در مواردی چون جدایی خواهی در چچن و داغستان و سایر جمهوری های مسلمان و یا مسائل حقوق بشر درگیر می شود. لذا بر این اساس، دولت روسیه معتقد است اولا حکومت سوریه باید تا جایی که ممکن است حفظ شود و دوم اینکه هرگونه تحولی در سوریه بر اساس ساز و کارهای داخلی و در یک روند سیاسی مسالمت آمیز و از طریق گفتگو حل و فصل شود و دیگر آنکه روند تحولات در سوریه به گونه ای رقم نخورد که منافع استراتژیک روسیه به خطر بیافتد.»کرمی گفت: ‌«دولت روسیه بارها اعلام کرده که مخالف روند اصلاحات در سوریه نیست و این اصلاحات را می توان با شیوه هایی غیرخشونت آمیز در داخل سوریه دنبال کرد و حتی قرار است گروهی را به دمشق بفرستند تا مسائل را در میان بگذارند.»وی ادامه داد: «در مورد وتوی قطعنامه توسط روسیه عمدتا این مسئله مطرح است که از نگاه دولت روسیه این قطعنامه مداخله در امور داخلی کشورها است و اینکه حتی اگر قرار است قطعنامه ای صادر شود باید با در نظر گرفتن پیشنهادات روسیه مبنی بر محکوم کردن خشونت صورت گرفته از سوی هر دو طرف یعنی دولت سوریه و مخالفین آن باشد و هم اینکه باید دو طرف به انجام مذاکره تشویق شوند؛ نه اینکه قطعنامه وارد یک حیطه غیرقانونی شود و بخواهد حکومت ها را تغییر دهد و مسکو این موضوع را مخالف روح منشور سازمان ملل می داند و رویه شدن این مسئله از نگاه روسیه خطری را در بر دارد که می تواند در آینده در مورد دیگر کشورها همچون ایران، روسیه، چین و یا هر کشوری که با غرب مشکل پیدا کند مورد سوءاستفاده قرار بگیرد.»کرمی در پاسخ به این سوال که آیا امکان دارد آمریکا برای فشار بر روسیه مسئله سپر دفاع موشکی یا مسائلی همچون حقوق بشر یا اعتراضات کنونی در روسیه درباره انتخابات مجلس را مطرح کند؟، گفت: ‌«ابتدا باید به این موضوع اشاره کنم که منطقا در اینگونه موارد و در طول بیست سال گذشته تلاش شده اگر توافقی وجود ندارد قطعنامه کنار گذاشته شود یا در آن تعدیل صورت گیرد، در حالی که در این مورد آمریکا عمدا اصرار داشت که در چنین شرایطی قطعنامه را مطرح کند تا با وتوی روسیه مواجه شود. به اعتقاد من دلیل این امر مسائل داخلی روسیه است و اینکه آمریکا قصد دارد بدین وسیله بخشی از افکار عمومی روسیه را علیه دولت این کشور تحریک کند و بگوید که این دولت مخالف حقوق بشر و اجماع در شورای امنیت سازمان ملل می باشد و موافق حکومت های استبدادی است. ‌بنابراین این موضوع با توجه به اینکه تا انتخابات روسیه فاصله چندانی نداریم می تواند دراین راستا تحلیل شود.»این استاد دانشگاه ادامه داد: «در بحث سپر موشکی همچنان دو طرف بر مواضع خود تاکید می کنند. دولت روسیه تضمین امنیتی رسمی می خواهد و دولت های غربی و عضو ناتو حاضر نیستند چنین تضمینی را بدهند. در حالی که آنها در حال عملیاتی کردن بحث استقرار رادارها و سپر موشکی در رومانی و ترکیه هستند و همچنین اقدام به اعزام ناوهای جنگی به دریاهای اطراف روسیه کرده اند؛ از جمله ناو سپر موشکی ناتو که دو ماه پیش به دریای سیاه اعزام شد. بنابراین مجموعه اقداماتی که از سوی غرب صورت می گیرد به نوعی در جهت تحریک روسیه است. لذا با انتخابات آتی در روسیه که به احتمال بسیار زیاد پوتین رئیس جمهور خواهد شد فضای تنش و برخورد میان روسیه وغرب افزایش خواهد یافت.»کرمی در پاسخ به این سوال که روسیه تا چه میزان برای نگاه داشتن سوریه هزینه خواهد داد و اگر ناتو همانند مورد لیبی در سوریه دخالت کند، موضع روسیه به چه صورت خواهد بود؟، گفت: «اظهارات مقامات روسیه در این باه کمی ضد ونقیض است مثلا لاوروف هفته پیش اعلام کرد "سوریه دوست و متحد ما نیست و روسیه راه حل بحران را صرفا در حفظ بشاراسد نمی داند و ما فقط مخالف مداخله در امور داخلی سوریه هستیم" و درباره بحث انتقال تسلیحات به سوریه هم گفت "این موضوع تنها درباره امنیت ملی این کشور است و ربطی به مسئله برخورد با مخالفین ندارد." اما از سوی دیگر دو روز پیش ویتالی چورکین نماینده روسیه در سازمان ملل اعلام کرد که "کشورهای عرب نباید از خط قرمز ما در سوریه عبور کنند." بنابراین این مواضع بیشتر یک مانور دیپلماتیک برای عبور از این شرایط است.»کرمی ادامه داد: «ولی اگر شرایط سخت شود از آنجا که روسیه هم یک سری محدودیت ها و مسائلی دارد شاید روی قطعنامه معتدل تری توافق شود که هم ملاحظات دولت روسیه را در بر داشته باشد و هم اینکه پروژه اصلاحات در سوریه را تسریع کند. اما درباره اقدام نظامی ناتو به نظر می رسد این اقدام کمی مشکل به نظر می رسد ضمن آنکه گزینه نظامی تنها گزینه آنها نمی باشد و مثلا می توانند همانند اکنون از طریق ترکیه و عربستان حمایت هایی از معترضین صورت گیرد و فشارها بر دولت سوریه را بیشتر کنند.»وی افزود: «اما اگر وارد مرحله بعدی شوند و ناتو بخواهد اقدام کند به نظر به راحتی مسئله لیبی نخواهد بود چرا که هم ارتش سوریه ارتش یکدست تر و قدرتمند تری است و هم اینکه شرایط محیطی و پیرامونی دولت سوریه به دلیل ماهیت و رفتارهای حکومت سوریه در گذشته و نیز بشار اسد خیلی با قذافی فرق می کند.»وی گفت: «نکته بعدی مسئله مجاورت سوریه با اسرائیل است که باعث شده اسرائیل تلاش کند مسئله بعد نظامی نگیرد و این کشور موافق برخورد با حکومت سوریه نیست و حتی بارها نیز از این موضوع اعلام نگرانی کرده است. لذا بروز این مرحله خیلی مشکل است ولی اگر این مرحله پیش بیاید تجربه نشان داده که دولت روسیه نمی تواند خیلی کاری کند و فقط می تواند حمایت های اطلاعاتی، تسلیحاتی و عملیاتی غیرمستقیمی انجام دهد ولی نمی تواند به طور مستقیم در مقابل ناتو بایستد چون هم این مسئله در دکترین نظامی روسیه تعریف نشده و هم اینکه روسیه اراده ورود به این جنگ را ندارد. ضمن آنکه تجربه تاریخی مانند قضیه کوزوو، عراق 1991 و 2003 و موضوع لیبی نشان می دهد که بعید به نظر می رسد روسیه به طور مستقیم وارد عملیات نظامی شود؛ اما به طور غیرمستقیم تلاش خواهد کرد که ناتو ورود پیدا نکند و اگر ورود پیدا کرد برایش پرهزینه باشد.»کرمی در پاسخ به این سوال که آیا احتمال توافقاتی میان روسیه و غرب بر سر مسئله سوریه وجود دارد؟، گفت: «احتمال استفاده از ابزارها و ظرفیت های دیپلماتیک در طرف روسی و غربی وجود دارد و اساسا دنیای سیاست بین الملل دنیای همین بازی های دیپلماتیک است و طرفین بر اساس منافع، امکانات و فرصت های خود و برای جلوگیری از تهدیدات احتمالی ممکن است از این ظرفیت ها استفاده کنند ولی اینکه فکر کنیم این امر به سادگی انجام شود و به سادگی کشوری حاضر شود یک موقیعت استراتژیک را در منطقه از دست بدهد، بسیار مشکل است.»وی افزود: «درباره مسئله سوریه به خصوص با توجه به نگرانی ای که روسیه درباره ترکیه دارد و یکی از مسائل مهم روسیه در بحث سوریه مسئله ترکیه می باشد که کشور قدرتمندی است و نفوذ سیاسی، فرهنگی، اقتصادی ترکیه برای روسیه می تواند خطرناک باشد و باز شدن دست ترکیه در معادلات خاورمیانه و تبدیل آن به قدرتی بزرگتر طبیعتا بعدها در قفقاز جنوبی، قفقاز شمالی و مناطق جنوبی روسیه با توجه به جمعیت مسلمان داخل روسیه و به ویژه جمعیتی که بعضا حساسیت های قومی و مذهبی خاصی به ترکیه دارند، شرایط را برای روسیه مشکل می کند. بنابراین با توجه به این مسائل در مقایسه با لیبی مقاومت روسیه خیلی بیشتر خواهد بود.»کرمی در پایان درباره مشوق های اعطایی غرب جهت امکان معامله با روسیه گفت:‌ «تضمین امنیتی رسمی غرب به روسیه در بحث سپر موشکی می تواند یکی از این موارد باشد. اما همه اینها فعلا در یک فضای ذهنی مطرح است و معلوم نیست در واقعیت چه اتفاقی بیافتد.»
اخبار مرتبط:
▫ ارسال تسلیحات نظامی روسی به سوریه کاملا قانونی است  شبکه ایران  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۱/۰۲/۲۶
▫ ارسال تسلیحات نظامی روسی به سوریه کاملا قانونی است  ایراس  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۱/۰۲/۲۶
▫ طرح اردوغان برای دخالت نظامی ناتو در سوریه  بصیرت  -  سياسي  -  ‏۱۳۹۱/۰۲/۲۴
▫ طرح اردوغان برای دخالت نظامی ناتو در سوریه  همشهری آنلاین  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۱/۰۲/۲۳
▫ افزایش فعالیت تروریستی در سوریه  شبکه ایران  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۱/۰۲/۰۹
▫ نگرانی روسیه از طرح ترکیه  ایراس  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۱/۰۲/۰۸
▫ برخورد آمریکا با دیوار چین  شبکه ایران  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۱/۰۱/۲۷
▫ دیدار مخالفان بشار اسد با اردوغان  تابناک  -  سياسي  -  ‏۱۳۹۱/۰۱/۱۴
▫ حمایت مشروط ترکیه از مسلح‌کردن مخالفان اسد  فرارو  -  سياسي  -  ‏۱۳۹۱/۰۱/۱۴
▫ حمایت مشروط ترکیه از مسلح‌کردن مخالفان سوریه  همشهری آنلاین  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۱/۰۱/۱۳
▫ هشدار روسیه به سوریه: آخرین شانست را از دست نده  کارمند نیوز  -  اجتماعي  -  ‏۱۳۹۱/۰۱/۰۸
▫ استراتژی جدید ناتو برای دهه ۲۰۱۰ -۲۰۲۰ (بخش سوم و آخر)  شبکه ایران  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۰/۱۲/۲۷
▫ آمریکا و اسرائیل عامل ناآرامی سوریه  جام جم  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۰/۱۱/۲۹
▫ ترکیه با « ماده پنج» ، سازمان ملل را دور می زند  تابناک  -  سياسي  -  ‏۱۳۹۰/۱۱/۲۳
▫ تعمیق اختلاف روسیه با غرب؟  ایراس  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۰/۱۱/۱۷
▫ مخالفت چین و روسیه، رویکرد آمریکا را به شکست کشاند  شبکه ایران  -  بين‌الملل  -  ‏۱۳۹۰/۱۱/۱۲
تاريخ انتشار: ۱۳۹۰/۱۱/۱۷  |  ساعت انتشار: ۱۱:۱۴  |  کد خبر: ۵۲۷۴۴۵  |  منبع: فرارو  | 
پربیننده‌ترین اخبار سياسي
پربیننده‌ترین اخبار